صادرات پسته از ایران

 

پسته گیاهی است که از دیرباز در مناطق مختلف ایران کشت می شده است.

بنا به شواهدی استان خراسان کنونی به عنوان قدیمی ترین منطقه کشت و پرورش پسته در جهان مطرح است. در حال حاضر استان کرمان مهم ترین منطقه کاشت پسته در جهان محسوب می شود. 

کاشت و پرورش درختان پسته در این منطقه دارای قذمتی 250 ساله است . به رغم سابقه طولانی کشت پسته در ایران ، توسعه باغهای پسته بیشتر در نیم قرن گذشته صورت گرفته است.

این امر ناشی از بالا رفتن ارزش اقتصادی پسته صادرات آن و نیز آشنایی با خصوصیات مطلوب گیاه و خشکی و سازگاری با اقلیمهای خشک و نیمه خشک ایران است.

تولید و تجارت پسته در بازار جهانی را می توان انحصاری دانست. این محصول در کشورهای معدودی کشت می شود و تولید جهانی آن در سالهای اخیر افزایش چشمگیری داشته است.

بر اساس گزارشهای رسمی ، میزان تولید در سال 1340 در سطح جهان 17 هزار تن بود که توسط 6 کشور ، ایران ، ایالات متحده ، سوریه ، ترکیه و یونان تولید می شد.

ایران و آمریکا در بازار جهانی مهم ترین کشورهای صادرکننده پسته به شمار می آیند. پسته ایران از سالهای گذشته همواره در بازارهای جهانی مورد توجه خاص بوده و ایران همچنان موقعیت خود را به عنوان مهمترین صادرکننده پسته در جهان حفظ کرده است.

افت 21 درصدی صادرات پسته ایران به اروپا، فاصله آمریکا از ایران بیشتر شد.

صادرات پسته ایران به اروپا در نیمه نخست 2017 با افت 21درصدی نسبت به مدت مشابه سال قبل به 105 میلیون یورو رسید.به گزارش خبرنگار اقتصادی خبرگزاری تسنیم، پایگاه خبری کمیسیون اروپا (یورو استات) از صادرات 105 میلیون یورویی پسته ایران به اروپا در نیمه نخست سال جاری میلادی خبر داد.

صادرات پسته ایران به اتحادیه اروپا در نیمه نخست سال جاری میلادی با افت 21 درصدی نسبت به مدت مشابه سال قبل مواجه شده است. ایران در نیمه نخست سال2016 بالغ بر 132 میلیون یورو پسته به اروپا صادر کرده بود.

افت 21 درصدی صادرات پسته ایران به اروپا در نیمه نخست 2017 درحالی است که صادرات پسته آمریکا به اروپا در همین مدت 25 درصد رشد داشته و به 225 میلیون یورو رسیده است.

بدین ترتیب پسته آمریکا توانسته است در نیمه نخست 2017 سهم خود از بازار اروپا را بیشتر کند.

بر این اساس صادرات پسته با پوست ایران به اروپا در نیمه نخست 2017 با افت 22 درصدی نسبت به مدت مشابه سال قبل از آن به 70 میلیون یورو و صادرات مغز پسته با کاهش 18 درصدی به 35 میلیون یورو رسیده است.

ایران در نیمه نخست سال قبل 90 میلیون یورو پسته با پوست و 43 میلیون یورو مغز پسته به کشورهای اروپایی صادر کرده بود.آلمان، اسپانیا،ایتالیا، هلند و یونان بزرگترین واردکنندگان پسته ایران در نیمه نخست 2017 بوده‌اند.

جنگ ایران و آمریکا بر سر تجارت پسته

به گزارش خبرنگار مهر ، تجارت بین‌المللی پسته با تاثیرات منفی غیرمنتظره‌ای از تنش‌های بین ایران و آمریکا مواجه شده است.

صنعت پسته جهان دارای گردش مالی چندین میلیارد دلار در سال است که با رشد محبوبیت جهانی پسته هر روز به ارزش بازار آن اضافه می‌شود.

آمریکا و ایران بر تجارت جهانی پسته حکمرانی می‌کنند و در دهه گذشته 70 تا 80 درصد کل تولید سالیانه جهان را به خود اختصاص داده‌اند.

در طول 4 سال گذشته کشاورزان ایرانی پسته با فشارهایی از تحریم‌ها، تعرفه‌ها و محدودیت‌ها در دسترسی به ابزارهای مالی بین‌المللی روبرو شدند.

هرچند خود پسته در لیست کالاهای تحریم‌ شده قرار ندارد، اما محدودیت‌ها در نظام بانکی جهان، تجارت را برای کشاورزان ایرانی سخت کرده است.

هرچند این به دنبال توافق هسته‌ای در سال 2016 تغییر کرد و با برداشته شدن تحریم‌ها این فقط نفت ایران نبود که به بازارهای جهانی بازگشت، صادرات پسته ایران هم شروع به به‌دست آوردن بازارهای آن سوی مرزها کردند.

با این حال این پیشرفت می‌تواند با چالش‌هایی روبرو شود، در ماه اکتبر دونالدترامپ این توافق را که به گفته او بدترین توافقی بود که آمریکا تا به حال انجام داده بود، تایید نکرد که این ممکن است در نهایت باعث خارج شدن آمریکا از توافق برجام و بازگرداندن تحریم‌ها شود.

برای صنعت پسته ایران خطر از دست رفتن توافق هسته‌ای و بازگشت تحریم‌ها می‌تواند منجر به بازگشت آن‌چه حجت حسنی، نایب رییس اتحادیه پسته ایران از آن به عنوان رقابت ناعادلانه و نابرابر، نام برده بود شود.

تاریخ صنعت پسته ایران به هزاران سال قبل باز می‌گردد. در مقابل، کشت پسته در آمریکا در دهه 1930 و با بذرهای ایرانی آغاز شد.شکوفایی کشت صنعتی پسته پس از تسخیر لانه جاسوسی آمریکا در 1979 و قطع روابط ایران و آمریکا و اعمال تحریم‌های آمریکا و متحدانش برعلیه ایران، صورت گرفت.

در چند دهه  بعدی حتی در کشورهایی که از پسته ایرانی استقبال می‌شد، نبود قابلیت دسترسی به سیستم‌های مالی بین‌المللی باعث شد این صنعت به سختی رشد کند.

در طول این دوره زمانی کشاورزان آمریکایی که بیشتر از کالیفرنیا بودند با توسعه کشت پسته، بازار را به دست گرفتند.